Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Επιγραφή στα τείχη της Νικαίας επί Λέοντος Γ'



Μετά την δεύτερη αποτυχημένη πολιορκία της Κωνσταντινουπόλεως από τους Άραβες κατά τα έτη 717 και 718, οι τελευταίοι επανέρχονται στην Μικρά Ασία τα έτη 726 και 727 και πολιορκούν την Νίκαια. Κατά την διάρκεια της πολιορκίας καταστρέφεται μέρος των τειχών της Νικαίας.

Μετά την απόκρουση της αραβικής στρατιάς και την απομάκρυνση αυτής από τη Νίκαια ο τότε αυτοκράτωρ Λέων ο Γ’ (717-741) ανέλαβε την ανοικοδόμηση των τειχών με την συνδρομή του γαμβρού του και στρατηγού του Θέματος των Αρμενιακών Αρταβάσδου (είχε νυμφευθεί την κόρη του Λέοντος Άννα). Η κάτωθι επιγραφή αναφέρει το γεγονός της αποκαταστάσεως των τειχών της Νικαίας. Το γεγονός της καταστροφής των τειχών της Νικαίας το αναγράφει και ο Θεοφάνης στην Χρονογραφία του:

“κατὰ δὲ τὴν θερινὴν τροπὴν ταύτης τῆς ιʹ ἰνδικτιῶνος, μετὰ τὴν τῶν ὁμοφύλων κακὴν νίκην, κατὰ τῆς Βιθυνῶν Νικαίας παρατάττεται Σαρακηνῶν δύο ἀμηραίων στῖφος, Ἄμερ ἐν χιλιάσι ιεʹ μονοζώνων προδραμὼν καὶ ἀπαρασκεύαστον κυκλώσας τὴν πόλιν, καὶ Μαυΐας ἐπακολουθῶν ἐν ἄλλαις ὀκτὼ ἥμισυ μυριάσιν, οἳ μετὰ πολιορκίαν 406 πολλὴν καὶ καθαίρεσιν τῶν τειχῶν μερικὴν τῷ τῶν τιμωμένων ἁγίων πατέρων αὐτόθι τεμένει ταύτης μὲν οὐ περιγεγόνασι διὰ τῶν εὐπροσδέκτων εὐχῶν πρὸς τὸν θεόν, ἔνθα καὶ σεβάσμιοι αὐτῶν χαρακτῆρες ἀνεστήλωντο μέχρι νῦν ὑπὸ τῶν ὁμοφρόνων αὐτῶν τιμώμενοι.”

Η επιγραφή είναι ανάγλυφη. Η Γραφή είναι κεφαλαιογράμματη, φροντισμένη ενώ τα γράμματα έχουν κάπως διακοσμητικό χαρακτήρα. Τα αναγραφέντα αναφέρουν τα εξής:

+ Ἔνθα θεεικῇ βοηθείᾳ τὸ τῶν ἐχθρῶν καταισχύνθη θράσος, ἐκεῖ οἱ φιλώχριστοι ἡμῶν βασιλεῖς Λέων κ(αὶ) Κωνσταντῖνος ἀνεκαίνησαν πόθῳ τὴν πόλιν Νήκαιαν, ἀνεγίρανταις διὰ τῆς τοὺ ἔργου ἐπιδείξεως νηκητικόν, ἀναστήσανταις πύργον κεντινάρις, ὣν καὶ μόχθῳ ἐπλήρωσεν Ἀρτάυασδος πανεύφ[ημος] πατρίκ(ιος) (καὶ) κοροπαλάτ(ης)


Πρωτογενείς πηγές

Θεοφάνης, Χρονογραφία, Patrologia Graeca, Tomus CVIII, Migne, Παρίσι, 1863.


Δευτερογενείς πηγές

Mango Cyril, Notes d’epigraphie et d’archeologie: Constantinople, Nicee TM 12, 1995.

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Βασίλειος Β’ ο επονομαζόμενος και Βουλγαροκτόνος (976-1025)

Ἤστην δὲ ἄμφω ἤδη μὲν παρεληλακότε  τὴν ἥβην, διαφόρω δὲ τὸ ἦθος· ὁ μὲν γὰρ  Βασίλειος, ὁ καὶ τὴν ἡλικίαν πρεσβύτερος,  ἐγρηγορὼς ἀεὶ καὶ σύννους ἐδείκνυτο  καὶ πεφροντικώς, ὁ δέ γε Κωνσταντῖνος  ἀνειμένος τοῖς πᾶσιν ὦπτο, ῥᾳθύμως τε  τῆς ζωῆς ἔχων καὶ περὶ τὸν ἁβρὸν βίον  ἐσπουδακώς. Αὐτοκράτορε μὲν οὖν ἄμφω  οὐκ ἐδοκιμασάτην εἶναι, ἀλλ' ὅτι πρεσβύτερος  αὐτῶν ὁ Βασίλειος, τὸ πᾶν τῆς ἐξουσίας  περιζωσάμενος, μόνου τοῦ τῆς βασιλείας  ὀνόμα τος τὸν ἀδελφὸν ἐκληρώσατο  κοινωνόν· ἐπεὶ οὐδ' ἂν ἄλλως ἡ τῆς βασιλείας  αὐτοῖς ἀρχὴ διεκυβερνήθη, εἰ μὴ τῷ πρώτῳ καὶ  ἀκριβεστάτῳ ἡ αὐτοκράτωρ ἀπεκληρώθη διοίκησις.
Μιχαήλ Ψελλός "Χρονογραφία"
O Βασίλειος ήταν γιος του Ρωμανού Β’ και έγινε αυτοκράτορας με συναυτοκράτορα τον αδελφό του Κωνσταντίνο. Ο τελευταίος αφοσιώθηκε στην καλοπέραση των διασκεδάσεων και δεν ενδιαφέθηκε στο ελάχιστο για τα θέματα της αυτοκρατορίας. Ο Βασίλειος ήταν ένας γεροδεμένος και σκληραγωγημένος άνδρας που προτιμούσε να πολεμά στην πρώτη γραμμή, μαζί με τους στρατιώτες …

Αλέξιος Α' Κομνηνός 1081-1118

“Ὁ βασιλεὺς Ἀλέξιος καὶ ἐμὸς πατὴρ καὶ πρὸ  τοῦ τῶν σκήπτρων ἐπειλῆφθαι τῆς βασιλείας  μέγα ὄφελος τῇ βασι λείᾳ Ῥωμαίων γεγένηται”.
(Άννα Κομνηνή Αλεξιάς Α’)
Κρατεῖ λοιπὸν μετὰ τὸν Βοτανειάτην  ὁ Κομνηνὸς Ἀλέξιος ἔτη λζʹ καὶ τῷ διαδήματι  στέφεται, ὁ δὲ Ἰσαάκιος τὰ δεύτερα τῆς τιμῆς  εἶχε καινῷ ὀνόματι ἐπιφημισθεὶς αὐτῷ·
(Μιχαήλ Γλύκας Βίβλος Χρονική)
“Είτα ο μεν Αλέξιος βασιλικόν αναδείται διάδημα,  τω δι’ Ισαακίω τα δευτερεία νενέμηνται της τιμής,  καινού αυτώ επιφημισθέντος ονόματος”
(Ιωάννης Ζωναράς Επιτομή Ιστορίας)

Εισαγωγικά

Γεννήθηκε το 1057, έτος κατά το οποίο ανέβηκε στον θρόνο ο θείος του Ισαάκιος Κομνηνός, ο οποίος ανέτρεψε τον Μιχαήλ τον Στ’, τον επονομαζόμενο και Στρατιωτικό. Πατέρας του ήταν ο Ιωάννης Κομνηνός, αδελφός του Ισαακίου και μητέρα του η Άννα η Δαλασσηνή της αριστοκρατικής οικογένειας των Δαλασσηνών. Κατήγετο από στρατιωτική αριστοκρατική οικογένεια. Η μητέρα του, μάλιστα, ήταν πολύ ισχυρή προσωπικότητα η οποία συγκυβέρνησε μαζί με τον Αλέξιο περίπου είκοσι χρόνια.
Σχετικά …